Những điều cần biết khi giao dịch forex

28

Đbắt đầu giao dch Forex, bn cần cài đt mt phần mềm đc bit, mt nền tng giao dch (trading platform) như MT4, MT5. Chính xác hơn thì mt nền tng giao dch là mt gói phần mềm bao gồm mt máy ch(do nhà môi gii sdng) và mt chương trình giao dch dành cho khách hàng (được cài đt vào máy tính ca khách hàng).

Chương trình ca khách hàng trao đi thông tin vi máy chthông qua mng Internet và nhn tất ccác dliu cần thiết phc vvic giao dch như tgiá, tin tc thtrường, số dư tài khon giao dch. Thông thường khách hàng được cung cấp phần mềm giao dch min phí. Do đó đbắt đầu giao dch bn chcần làm nhng vic sau đây: 

  1. Chn mt nhà môi gii, ký hp đồng và mtài khon giao dch cá nhân, 
  2. Chuyn tiền (số tiền ký quban đầu) vào tài khon ca nhà môi gii đnhà môi gii chuyn số tiền này vào tài khon ca bn.
  1. Giao dch trên các thtrường tài chính, qun lý tài khon và đầu tư vốn thông qua các phần mềm giao dch. 

Tuy nhiên, trước khi bắt đầu, bn cần phi làm quen vi các thut ngvà khái nim cơ bn ca thtrường Ngoi hối. Hàng lot các tlóng hay các chviết tắt có ý nghĩa gì? 

Kinh doanh Ngoi hối, FX, có nghĩa là mua mloi tiền tvà bán mt loi tiền tkhác ti mthi đim xác đnh (ngày giá tr). 

Đgiao dch, chúng ta cần có mt đơn vtính. Dầu ha được mua bán theo thùng (barrels), lúa go được tính theo gi(bushels) còn tiền tthì được tính theo lô (lot). 

Trong giao dch tiền t, mt lô tiêu chun tương đương100.000 đơn vđồng tiền đnh giá. 

Theo SWIFT (Hip hi vin thông tài chính liên ngân hàng toàn cầu), tgiá thanh toán liên ngân hàng quốc tế được thhin như sau: đồng tiền đnh giá/đồng tiền yết giá, nghĩa là mt đơn vca đồng tiền đnh giá được thhin bằng mt lượng nhất đnh ca đồng tiền yết giá. Ví d, trong cp tiền tEUR/USD, EUR (tiêu chun ISO về mã tiền t) là đồng tiền đnh giá và mt lô tương đương vi 100.000 euro. Rất nhiều nhà môi gii cho phép khách hàng ca mình giao dch lô nh(0,1 lô tiêu chun) và lô siêu nh(0,01 lô tiêu chun). 

Tgiá hối đoái là mt đơn vca đồng tiền này được biu din bằng mt số đơn vtương ng cmt đồng tiền khác. 

Các giao dch tài chính bao gồm hai loi chính, mua và bán, vì thế tgiá niêm yết cũng có hai loi, giá bán là giá mà ti đó khách hàng có thla chn mua mt đồng tiền đnh giá và giá mua là giá mà ti đó khách hàng có thla chn bán đồng tiền đnh giá đđi lấy đồng tiền yết giá.

Giá bán là giá mà ti đó mt nhà kinh doanh có thchn mua mt đồng tiền đnh giá. Giá mua là giá mà ti đó mt nhà kinh doanh có thla chn bán mt đồng tiền đnh giá. 

Có mt điều chắc chắn là giá bán luôn cao hơn giá mua. Skhác nhau gia hai mc giá này được gi là khong chênh lch (spread) cũng đồng thi là mc phí mà nhà môi gii thu được thông qua vic thc hin các giao dch Ngoi hối cho khách hàng ca mình. Thông thường, khong chênh lch ca các cp tiền tcơ bn bao gicũng mc thấp nhất, khong t2 đến 8 đim phần trăm cơ bn (1 đim phần trăm cơ bn tương đương 1% ca 1%) (ví d, rất nhiều nhà môi gii đưa ra khong chênh lch 0,0002 cho cp EUR/USD). 

Khong chênh lch là phần khác nhau gia giá bán và giá mua, được thhin bằng đim phần trăm (point). 

Thay đi nhnhất trong tgiá ca mt cp tiền ttùy thuc vào đchính xác ca chính tgiá đó, tc là số con số thp phân được viết ra, thông thường, nó là sthay đi ca số thp phân cuối cùng – tương đương 0.0001 đơn vđồng tiền cơ s

Đim phần trăm (Point hay Pips) là sthay đnhnhất trong tgiá ca mt cp tiền t. Mđim thường tương đương 0,0001 đơn vđồng tiền cơ s. Đối vi mt vài loi tiền t, ví dnhư đồng Yên Nht, mt đim tương đương 0,01 đơn v100 đim tròn thường được gi theo thut ngữ tiếng Anh gi là figure hay big figure. 

Ví d, tgiá hối đoái ca cp tiền tEUR/USD ti mt thi đim xác đnh là1,3640/1,3642, điều này có nghĩa là: 

  1. Mt khách hàng có thla chn mua euro vi giá bán (ask price) là 1,3642 đô-la Mmt euro;
  2. Mt khách hàng có thla chn bán euro vi giá mua (bid price) là 1,3640 đô-la Mmt euro; 

Sau khi đã làm quen vi các thut nggiao dch, chúng ta chuyn sang quy trình giao dch: 

Có hai loi lnh mua hoc bán mt đồng tiền nào đó. Mt khách hàng có thđt lnh mhoc đóng trng thái giao dch ca mình vi giá thtrường tmt thi đim xác đnh nào đó. Ngoài ra còn có lnh cắt l(stop loss orders) và lnh gii hn (limit orders), gi chung là các lnh ch(pending orders). Đây là nhng loi lnh cho phép thc hin giao dch mua hay bán tđng ti mt mc giá xác đnh cao hơn hoc thấp hơn giá thtrường ti thi đim đlnh. Kết qulà, ckhi nào giá thtrường chmc giá ca lnh chthì nhà môi gii stđng mở hoc đóng trng thái ca khách hàng bằng cách thc hin lnh mua hoc bán. 

Ví d, bn mua mt ngoi tnào đó, sau mt thi gian nhất đnh, bn có thbán chúng hoc vi giá cao hơn giá mua và thu li nhun; hoc vi giá thấp hơn giá mua và bl. Như vy, thc ra nghthut kinh doanh là chchn được đúng thi đim đmua hay bán. Chúng ta sđi sâu vào vấn đề này sau, nhưng đlàm quen vi khái nim lnh ch, chúng ta stìm hiu về quy trình giao dch tđng. 

Đmmt trng thái, bn cần thc hin lnh bán hoc mua mt loi ngoi t, như vy, đđóng trng thái đó bn scần thc hin lnh ngược li là bán hoc mua ngoi tđó. Nếu bn mmt trng thái bằng vic mua mt ngoi tthì bn sđóng trng thái đó bằng cách bán chúng đi. Nếu bn mmt trng thái bằng vic bán mt ngoi tthì tương t, bn sđóng trng thái đó bằng vic mua li ngoi tđó. Mt lnh giao dch có thđược thc hin vi giá thtrường hoc ti mt mc giá xác đnh trong tương lai (lnh ch). 

Giá giao ngay là giá mà mt ngoi tđược mua hoc bán ti thi đim đt lnh theo giá thtrườngti thi đim đó. 

Bn có thđt mt Lnh cắt l(Stop Loss order) đhn chế khnăng thua lvà mt lnh chốt li (Take Profit order) đthu li nhun. 

Ngoài ra, các lnh giao dch có thđược khách hàng gi cho nhà môi gii thông qua các phần mềm giao dch được to ra bằng ngôn nglp trình. Phần mềm MetaTrader4 bao gồm chương trình giao dch tđng được to ra bằng ngôn nglp trình MQL4, thường đượ

gi là Expert Advisors (Người chdn chuyên nghip). Giao dch vi Expert Advisors viết tắt là EA đòi hi nhà kinh doanh phi hiu được chiến lược cũng như các chi tiết kthut trong giao dch. 

Lnh cắt l(Stop Loss Order) là lnh đóng mtrng thái giao dch ti mt mc giá đnh trước khi nó đang tình trng lvi mc đích tránh thua lỗ ln hơn. 

Lnh cắt lsđược thc hin ngay khi giá thtrường gim ti mc giá mà nhà kinh doanh đã đnh trước. Phần ln các nhà môi gii thc hin Lnh cắt lỗ ở đúng mc giá đã được đnh trước. Tuy nhiên, mt vài nhà môi gii cũng gp phi ri ro không khp được lnh đúng mc giá yêu cầu trong khi chuyn lnh ca khách hàng ra thtrường do thanh khon trên thtrường thấp hoc giá cbiến đng quá nhanh.

Bi vy mt vài nhà môi gii đt ra điều kin là các lnh cắt lcó thsđược thc hin mc giá đnh trước hoc mt mc gần nhất có th. Trong trường hp này giá thc hin có thkhác bit mt vài đim, thm chí vài chc đim, tuy nhiên các nhà môi gii vn có cái lý ca mình. Trong mt thtrường có khnăng biến đng nhanh chóng, các nhà môi gii thường bo lưu quyền không thc hin các lnh chtrong trường hp giá thtrường chm mc giá ca lnh chtrong thi gian quá ngắn hoc không có khnăng thc hin được lnh.

Khi la chn nhà môi gii, bn nên tìm hiu xem hshành đng thế nào trong nhng trường hp như thế. Điều này rất dnhn ra khi bn bắt đầu thnghim mt phần mềm giao dch. Tất nhiên, nhà môi gii có quyền không thc hin các lnh không có mc giá phù hp trên thtrường.

Tuy nhiên, bn vn nên chắc chắn rằng nhà môi gii không lm dng quyền ca mình. Nhng biến đng ln trong đó giá cthay đi vài chc đim thường là lý do khách quan ca vic không thc hin lnh. Tuy nhiên, trường hp này rất hiếm khi xy ra. Thường thì thtrường có tính thanh khon rất tốt và không gây ra vấn đề gì trong vic thc hin giao dch. 

Rất nhiều nhà kinh doanh không đt các lnh cắt lvà chốt li mà muốn đưa ra quyết đnh tùy theo din biến ca thtrường, hoc có đt lnh song li sa các lnh đã đt tùy theo biến đng ca giá c. Chắc chắn là các lnh cắt lvà chốt li ti các mc giá đnh sn là phương pháp an toàn nhất.

Nhưng tâm lý ca con người luôn mong muốn giá csbiến đng theo chiều hướng có li, và khi đã có li rồi người ta li mong muốn nó sdin tiến có li hơn na. Bi vy người ta luôn muốn đy giá ca các lnh cắt lra mc càng xa càng tốt và chốt li ngay lp tc mà không cần đi thêm các din biến ca thtrường, cho dù đó là din biến tích cc. Bên cnh đó, khó mà biết được cắt lỗ ở mc nào là hp lý bi thtrường thường din biến không n đnh.

Bn sphi cố đưa ra mt cái giá và vì vy có thblxu hướng nào đó ca thtrường và gánh chu mc thua lcao hơn. Đó là lý do ti sao chúng ta nên yêu cầu nhà môi gii thc hin lnh ti mt mc giá đnh trước. 

Nhìn chung, mt lnh cắt lscho phép hn chế thua lthêm do nhng biến đng giá ctheo chiều hướng xấu và không lường trước được. Thường thì nhà kinh doanh có thdđoán được gii hn ca mt biến đng giá thông thường nhcác phân tích cơ bn và kthut. Tuy nhiên vic thay đi tgiá ln và nhanh chóng có thvượt ra ngoài gii hn đã dbáo trước. 

Mt lnh cắt lỗ ở mc giá nằm ngoài gii hn thay đi giá cđược dbáo là mt cách tránh khi nhng khon thua lln. Lnh cắt lnày strli cho câu hi “Điều gì sxy ra trong trường hp thtrường din biến xấu?” Nhng người mi kinh doanh có xu hướng không mấy quan tâm đến các lnh cắt lmà chnghĩ đến li nhun. Nhưng rồi hssm nhn ra rằng không thcó li nhun nếu không qun lý được ri ro. Lnh cắt llà mt công cqun lý ri ro hu hiu khi mt trng thái giao dch bất kỳ đã được m.

Lnh chốt li là lnh đóng mt trng thái giao dch đtìm kiếm li nhun ti mt mc giá đnh trước. 

Lnh chốt li được dùng đhin thc hóa li nhun, nhưng cũng đồng thi gii hn nó mt mc đnh trước. Vy ti sao li phi gii hn li nhun? Sao không đnó tăng lên na! Tgiá cũng như các chiều hướng ca thtrường thay đi liên tc, và li nhun n cha trong mt trng thái giao dch msm hay mun cũng sbiến thành thua l. Đó là lý do ti sao nhà kinh doanh sdng các lnh chốt li. 

Điều kin đkinh doanh Ngoi hối là gì? Bn cần có mt khon tiền ký qutrong tài khon đbo đm cho các giao dch bi giao dch Ngoi hối là giao dch ký qu(margin trading). 

Khon tiền ký qusđm bo cho nhng thua lcó thxy ra trong khi bn giao dch theo hình thc ký qu. Slà hoàn toàn hp lý khi khách hàng phi ký quđđm bo ri ro ca nhà môi gii khi mở trng thái giao dch cho h. Mc đký quphụ thuc vào đòn by do nhà môi gii cung cấp, độ ln ca lô giao dch và cp tiền tliên quan. 

Thua lcó thđược hn chế nhcó số tiền ký qu. Mt cnh báo thiếu ký qu(Margin Call) là mc đ(tl% ca tng số tiền ký qutrong tài khon ca bn) mà nếu mc đthua lca bn đt ti đó thì nhà môi gii buc phi đóng trng thái giao dch ca bn theo giá thtrường. Vic không có đtiền trên tài khon giao dch sdn đến vic bn bđóng mt hoc mt vài trng thái giao dch. Các nhà môi gii thường đt ra các mc đcnh báo thiếu kqukhác nhau t10% đến 30%, thm chí là 100%. Nhưng thường thì nó mc 30% – 50%. 

Đtránh bbuc phi đóng mt trng thái giao dch đang m, bn cần tính toán nhng ri ro có thxy ra. Nói mt cách đơn gin, bn nên mcác trng thái vi số lượng tương ng vi số dư mà bn có trên tài khon giao dch. Bn nên cố gắng đóng trng thái đang n cha li nhun hay thua ltheo mt chiến lược qun lý ri ro ca riêng mình. Bn cũng có thtăng thêm số dư trong tài khon đtăng phần tài sn ca bn lên trong trường hp mt cnh báo thiếu ký quđang ti gần, nhưng đây chnên là bin pháp cuối cùng mà thôi. 

Đòn by là tlgia vốn tcó ca nhà đầu tư và vốn do nhà môi gii cung cấp cho nhà đầu tư đó tqun lý. Tlđòn by 1:100 có nghĩa là nhà đầu tư có ththc hin giao dch vi mt số tiền nhỏ hơn 100 lần so vi giá trthc ca giao dch đó. 

Githì bn đã hiu các điều kin giao dch và có thmmt trng thái giao dch đầu tiên trên thtrường Ngoi hối, tc là mua hay bán mt số lượng nhất đnh mt ngoi tcơ snào đó (hoc to thêm mt lnh chđnhà môi gii tđng thc hin nó cho bn khi giá thtrường đt ti mc giá đã đnh trước ca lnh chđó). Khi đã mmt trng thái giao dch, số dư trên tài khon giao dch ca bn sđược tđng ghi li trên hthống và xuất hin trên giao din giao dch ca bn. Nó sthay đi mi khi có sthay đi tgiá. Nhà môi gii squn lý tài khon ca bn đgimc ký quhp lý. 

Số dư (Balance) là số tiền trên tài khon ckhách hàng ti mt thi đim nào đó trong đó bao gồm số tiền đã np và kết quca các trng thái giao dch đã được đóng (đã hin thc hóa lnhun hoc thua l). 

Số dư = Tài sn + li nhun hay thua lđã thc hin (đối vi các trng thái giao dch đóng) 

Ký qutdo (Free margin) là số tiền trên tài khon ca khách hàng chưa được sdng làm đbo và còn có thđược dùng đđm bo cho mtrng thái đang mhoc mmt trng thái mi. 

Số dư ti mt thi đim thấp hơn tài sn ti thi đim đó có nghĩa là các trng thái hin ti đang có lãi, và ngược li, nếu số dư cao hơn tài sn thì có nghĩa là các trng thái hin ti đang phi chu l. Trong giao dch Ngoi hối, vic thc hin các tính toán trên là không ̀ ́ ́ ̀ ́

cần thiết bi tất ccác thông tin đều được cung cấp trên màn hình giao dch, tuy nhiên, chúng ta cần hiu các nguyên tắc tính toán và ý nghĩa ca các tham số đó. 

Gi ký qu(Margin Call) là nghip vtrong đó nhà môi gii buc phi đóng các trng thái giao dch ca khách hàng do số tiền ký qucòn li ca anh ta đã gim xuống dưới mc Gi ký qumà nhà môi gii đó quy đnh. 

Mc gi ký qu(Margin Call level) được xác đnh da trên công thc toán hc. Bn nên cố gắng tránh tình trng nhà môi gii phi Gi ký quđối vi tài khon ca bn bằng cách chun bphương án ra khi thtrường trong trường hp mt skin bất li nào đó xy ra. 

Khong lnh dng (trailing stop) là gì? 

Khong lnh dng là mt tham số được thhin bằng đơn vđim, được nhà kinh doanh đt ra đlnh cắt lca anh ta tđng di chuyn mt khong tương ng khi tgiá liên quan đến mt trng thái giao dch đã được mca anh ta biến đng theo chiều hướng có li.

Tác dng ca nó là khiến mt trng thái giao dch được đóng li theo mt thut toán đc bit trong đó nếu giá thay đi theo chiều hướng có li thì lnh cắt lstđng dch chuyn mt số đim nhất đnh theo chiều hướng có li đó. Vic tính toán này sđược thc hin trên phần mềm giao dch ca nhà kinh doanh. Khong lnh dng xác đnh mt thi đim đóng trng thái giao dch theo quy lut sau: 

  1. Nếu li nhun tính bằng đim ca mt trng thái giao dch mđt khong lnh dng cho trước, nhà môi gii snhn được lnh dch chuyn mc giá ca đim cắt lđến vtrí mà ti đó trng thái giao dch đã được m(nó to ra trng thái hòa vốn cho nhà kinh doanh kckhi thtrường có biến đng theo chiều hướng ngược li trong tương lai). 
  2. Ngay khi li nhun tính bằng đim vượt qua khong lnh dng nhà môi gii snhn được lnh dch chuyn đim cắt lmt khong đúng bằng khong chênh lch gia giá thtrường ti thi đim đó và giá đã tính thêm khong lnh dng. Trong mt lnh Mua, khong lnh dng được đt dưới giá giao dch, còn vi mt lnh Bán, khong lnh dng sđược đt trên giá giao dch. 
  1. Đim cắt lchdch chuyn cùng chiều vi xu hướng tăng ca li nhun. Khi thtrường biến đng theo chiều hướng ngược li, đim cắt lvn sđng yên đim cuối cùng mà nó dch chuyn ti, có nghĩa là nếu thtrường chuyn biến theo chiều hướng bất li thì đến khi giá chm mc tương đương vi mc giá ca khong lnh dng lnh cắt lsđược kích hot và nhà kinh doanh shoc là thu được li nhun hoc hòa vốn. 

Nói mt cách đơn gin, giá tăng skéo đim cắt lđi theo, và lnh cắt lkhi đó sbo toàn li nhun thu được trong trường hp thtrường din biến theo chiều hướng bất li trli. Tham số khong lnh dng được cài đt trong phần mềm giao dch Metatrader 4.0 (đây là mt la chn tiêu chun kèm theo phần mềm này).

Nên nhrằng mt khong lnh dng schhot đng (kéo đim cắt ltheo chiều hướng ca li nhun) khi phần mềm giao dch ca bn trng thái hot đng bi lnh dch chuyn đim cắt lđược chuyn trc tiếp tphần mềm trên máy tính ca khách hàng. 

Chnên sdng khong lnh dng nếu các trng thái giao dch còn mca bn đang có lãi và thtrường có xu hướng tiếp tc din biến có li, nhưng đồng thi rất khó xác đnh đà din biến có li đó skéo dài bao lâu. 

Ví d, giá đang tăng nhanh sau khi mt vài tin tc được công bố và thtrường đang cố gắng dbáo sthay đi ca các chsố kinh tế vĩ mô. Các chsố được ci thin có thskhiến thtrường trnên phấn chấn. Khi đó mt khong lnh dng skhiến bn tn dng an toàn được tối đa tiềm năng ca thtrường. Khi thtrường đo chiều và chm vào khong lnh này, trng thái giao dch ca bn stđng đóng. Bn có thyên tâm theo dõi trng thái ca mình sinh li mà không cần phi lo lắng khi nào thtrường sđo chiều. 

Các nhà kinh doanh thường sdng khong lnh dng 15 đim hoc ln hơn. Các chuyên gia hin vn còn tranh lun về khong lnh dng tối ưu. Mt khong dng thế nào là hp lý đkhông bthtrường bắt kp quá nhanh trước khi đo chiều? Đồng thi, mt khong lnh dng quá ln có thkhiến đim cắt lrơi vào khong không thun li và khiến li nhun thu được thấp hơn tiềm năng. Các ý kiến về vấn đề này rất khác nhau, nhưng các nhà kinh doanh đều đồng ý rằng nên đt khong lnh dng mc 40-50 đim khi phân tích trên biu đồ H1. 

Vi nhng người sdng MetaTrader: khong lnh dng là mt phần ca phần mềm Expert Advisors và nó chhot đng nếu phần mềm giao dch ca khách hàng mvà kết nối vi Internet. Đó là lý do vì sao máy chca các nhà môi gii không lưu githông tin về các khong lnh dng ca bn nếu máy tính ca bn btắt.