Nationalization là gì?

15

Quốc hữu hóa là gì?

Quốc hữu hóa đề cập đến hành động của chính phủ nắm quyền kiểm soát một công ty hoặc ngành công nghiệp, thường xảy ra mà không được bồi thường cho sự mất mát giá trị ròng của tài sản bị tịch thu và thu nhập tiềm năng. Hành động này có thể là kết quả của nỗ lực củng cố quyền lực của một quốc gia, bất bình với quyền sở hữu nước ngoài đối với các ngành công nghiệp có tầm quan trọng đáng kể đối với nền kinh tế địa phương hoặc hỗ trợ các ngành công nghiệp đang thất bại.

Tóm tắt ý kiến chính

  • Quốc hữu hóa là quá trình đưa các công ty, ngành công nghiệp hoặc tài sản do tư nhân kiểm soát và đặt chúng dưới sự kiểm soát của chính phủ.
  • Quốc hữu hóa thường xảy ra ở các nước đang phát triển và có thể phản ánh mong muốn của một quốc gia trong việc kiểm soát tài sản hoặc khẳng định sự thống trị của mình đối với các ngành công nghiệp do nước ngoài sở hữu.
  • Thông thường, các công ty hoặc tài sản được tiếp quản và ít hoặc không phải bồi thường cho các chủ sở hữu trước đó.
  • Quốc hữu hóa khác với tư nhân hóa, trong đó các công ty do chính phủ điều hành được chuyển sang khu vực kinh doanh tư nhân.

Hiểu về quốc hữu hóa

Quốc hữu hóa phổ biến hơn ở các nước đang phát triển. Tư nhân hóa, là sự chuyển giao các hoạt động do chính phủ điều hành sang khu vực kinh doanh tư nhân, xảy ra thường xuyên hơn ở các nước phát triển.

Quốc hữu hóa là một trong những rủi ro chính đối với các công ty kinh doanh ở nước ngoài do có khả năng bị tịch thu tài sản đáng kể mà không được bồi thường. Nguy cơ này càng gia tăng ở các quốc gia có sự lãnh đạo chính trị không ổn định và các nền kinh tế trì trệ hoặc ký kết hợp đồng. Kết quả quan trọng của việc quốc hữu hóa là sự chuyển hướng nguồn thu cho chính phủ của đất nước thay vì các nhà khai thác tư nhân, những người có thể xuất quỹ mà không mang lại lợi ích cho nước sở tại.

Quốc hữu hóa và dầu mỏ

Ngành công nghiệp dầu mỏ đã trải qua các hành động quốc hữu hóa trong nhiều thập kỷ, bắt nguồn từ việc Mexico quốc hữu hóa tài sản của các nhà sản xuất nước ngoài như Royal Dutch và Standard Oil năm 1938 và Iran quốc hữu hóa tài sản của Anh-Iran năm 1951. Kết quả của việc Mexico quốc hữu hóa tài sản của người nước ngoài ‘ tài sản dầu là sự thành lập của PEMEX, một trong những nhà sản xuất dầu lớn nhất trên thế giới. Sau khi Anh-Iran quốc hữu hóa, nền kinh tế Iran rơi vào tình trạng hỗn loạn và Anh được phép trở lại với tư cách là đối tác 50% vài năm sau đó. Năm 1954, Anh-Iran được đổi tên thành Công ty Dầu khí Anh.

Năm 2007, Venezuela đã quốc hữu hóa Dự án Cerro Negro của Exxon Mobil và các tài sản khác. Tìm kiếm khoản bồi thường 16,6 tỷ đô la, Exxon Mobil đã được ban trọng tài của Ngân hàng Thế giới trao khoảng 10% số tiền đó vào năm 2014.

Quốc hữu hóa ở Hoa Kỳ

Hoa Kỳ đã quốc hữu hóa một số công ty về mặt kỹ thuật, thường dưới hình thức một gói cứu trợ mà chính phủ sở hữu lợi ích kiểm soát. Các gói cứu trợ của AIG vào năm 2008 và General Motors Company vào năm 2009 đã trở thành quốc hữu hóa, nhưng chính phủ Mỹ kiểm soát rất ít đối với các công ty này. Chính phủ cũng quốc hữu hóa Ngân hàng Continental Illinois và Trust năm 1984, cuối cùng bán nó cho Bank of America vào năm 1994.

Bất chấp tính chất tạm thời của hầu hết các hành động quốc hữu hóa ở Hoa Kỳ, vẫn có những ngoại lệ. Amtrak được chuyển giao quyền sở hữu của chính phủ sau khi một số công ty đường sắt thất bại vào năm 1971. Sau các cuộc tấn công khủng bố ngày 11 tháng 9 năm 2001, ngành an ninh sân bay được quốc hữu hóa dưới sự quản lý của Cục An ninh Vận tải (TSA).

Nguồn tham khảo: investmentopedia